AI w urzędach miast: jak Kraków i Gdynia wdrażają sztuczną inteligencję
Sprawdź, jak Kraków i Gdynia używają AI w urzędach, czym zajmują się asystenci i czatboty oraz jakie zasady obowiązują pracowników. Zobacz praktyczne wnioski.
Sztuczna inteligencja w polskich urzędach miast służy dziś przede wszystkim jako wsparcie dla pracowników, a decyzje pozostają w gestii urzędników. Taki model przyjęły Kraków i Gdynia, które łączą wdrożenia narzędzi z jasnymi regułami korzystania z AI.
Jak Kraków wykorzystuje AI w pracy urzędników?
Kraków stosuje AI w dwóch obszarach: jako wsparcie codziennej pracy urzędników oraz w wyspecjalizowanych systemach procesowych. Pierwszy obszar obejmuje streszczenia dokumentów, tłumaczenia, notatki ze spotkań i analizy tekstów. Do tego wykorzystywane są duże modele językowe oraz Microsoft Copilot.
Agent AI, który przygotowuje notatki i zadania
Według Pawła Schmidta, dyrektora Centrum Obsługi Informatycznej UM Krakowa, agent AI tworzy notatki po spotkaniach i listy zadań do realizacji. Dzięki temu pracownik nie traci czasu na porządkowanie ustaleń, ale nadal odpowiada za ich merytoryczną poprawność.
Analiza aktów notarialnych w Wydziale Geodezji
Wydział Geodezji Krakowa wykorzystuje AI do analizy aktów notarialnych. System wskazuje dokumenty dotyczące nieruchomości, co przyspiesza ich wyszukanie w dużym zbiorze tekstów.
Kierowanie zgłoszeń w Krakowskim Centrum Kontaktu
W Krakowskim Centrum Kontaktu AI wskazuje jednostkę właściwą dla danego zgłoszenia. Ostateczną decyzję o przekazaniu sprawy podejmuje jednak pracownik centrum, a nie algorytm.
Jak działa AI w Gdyni?
Gdynia postawiła na rozwiązania obsługujące mieszkańców. ADAM to asystent głosowy na infolinii Gdyńskiego Centrum Kontaktu, dostępny całodobowo. Drugim narzędziem jest czatbot oparty na technice RAG i polskim modelu PLLuM, który korzysta z danych przechowywanych w miejskiej infrastrukturze. Ten sam model stoi za wyszukiwarką Biuletynu Informacji Publicznej, która pozwala zadawać pytania w języku naturalnym zamiast szukać haseł kluczowych.
Poniżej zestawienie obu miast według opisanych zastosowań:
| Obszar | Kraków | Gdynia |
|---|---|---|
| Wsparcie pracowników | Streszczenia, tłumaczenia, notatki, analizy dokumentów | Nie wskazano osobnego obszaru |
| Obsługa zgłoszeń | Wskazywanie właściwej jednostki w Centrum Kontaktu | Asystent głosowy ADAM na infolinii, całodobowo |
| Dokumenty i wyszukiwanie | Analiza aktów notarialnych w Wydziale Geodezji | Wyszukiwarka BIP w języku naturalnym |
| Narzędzia | Duże modele językowe, Microsoft Copilot | Czatbot na RAG, model PLLuM |
Kto odpowiada za treści tworzone przez AI?
W Krakowie odpowiedzialność spoczywa na pracowniku, który korzysta z AI. To on odpowiada za materiały przygotowane przez system, dlatego każdy wynik trzeba sprawdzić przed użyciem. Równie ważne są ograniczenia dotyczące danych: zakazano przesyłania danych osobowych do zewnętrznych modeli AI, a przed użyciem wymagana jest anonimizacja.
Jakie zasady obowiązują w urzędach?
Kraków wprowadził pierwsze regulacje dotyczące AI w 2025 roku, a na początku 2026 roku formalnie uporządkował zasady. Ramy opierają się na unijnym AI Act. Urząd prowadzi sekcję poświęconą AI na wewnętrznej stronie, korzysta z formularzy oceny ryzyka i organizuje regularne szkolenia dla pracowników.
Gdynia jest na innym etapie. Trwają końcowe prace nad polityką AI dla pracowników urzędu, która ma opierać się na AI Act oraz ustawie z 3 lipca 2026 roku o systemach AI. Do czasu jej przyjęcia każde wdrożenie jest oceniane indywidualnie.
Dyrektor Piotr Wiśniewski z Gdyńskiego Centrum Informatyki zaznacza w swoim materiale dla Portalu Samorządowego: „Nie podejmuje decyzji administracyjnych i nie rozstrzyga spraw mieszkańców - te pozostają w rękach urzędników”.
Co to oznacza dla Ciebie?
Jeśli załatwiasz sprawy w urzędzie miasta, coraz częściej możesz trafić najpierw na asystenta głosowego lub czatbota. Warto pamiętać, że końcowe rozstrzygnięcie zawsze należy do człowieka. Jeśli sam pracujesz z narzędziami AI w administracji lub w firmie, przejmij od Krakowa dwie zasady: zawsze weryfikuj wygenerowane treści i nie wklejaj danych osobowych do zewnętrznych modeli bez anonimizacji. Przy wdrożeniach warto też mieć formularz oceny ryzyka oraz plan szkoleń, bo to najprostszy sposób, by technologia pomagała, a nie generowała nowe problemy.
Najczęstsze pytania
Czy AI podejmuje decyzje administracyjne w polskich urzędach miast?
Nie. W Gdyni dyrektor Gdyńskiego Centrum Informatyki Piotr Wiśniewski podkreśla, że AI nie wydaje decyzji administracyjnych, a sprawy mieszkańców rozstrzygają urzędnicy.
Jakie zasady obowiązują pracowników Urzędu Miasta Krakowa korzystających z AI?
Pracownik odpowiada za materiały przygotowane przez AI, nie wolno przesyłać danych osobowych do zewnętrznych modeli, a dane muszą zostać zanonimizowane. Zasady opierają się na unijnym AI Act.
Czym jest ADAM w Gdyni?
ADAM to asystent głosowy działający na infolinii Gdyńskiego Centrum Kontaktu całodobowo. Odpowiada na pytania mieszkańców bez przerwy, także poza godzinami pracy urzędu.
Kiedy zacznie obowiązywać pełna polityka AI w Gdyni?
W momencie publikacji materiału prace nad polityką AI dla pracowników urzędu były na ostatnim etapie. Do jej przyjęcia każde wdrożenie jest oceniane indywidualnie.
Na podstawie: Portal Samorządowy. Tekst opracowany redakcyjnie.